Kredi Derecelendirme Kuruluşları

moodys_standard_and_poors_fitch_ratings

Kredi derecelendirme kuruluşları olarak adlandırılan kurumlar, şirket ve ülkelerin kredi notunu hesaplar. Kişilerin kredi değerlendirmesini ise ülke çapında faaliyet gösteren kredi büroları yapıyor.

Kredi derecelendirme şirketleri, dünya finans alanının en etkin kuruluşlarıdır. Moody’s, Standard and Poor’s ve Fitch Ratings üçlüsü ise dünya çapında faaliyet gösteren kredi değerlendirme kuruluşlarıdır. Bu kuruluşlardan temel beklenti yatırımcılara hangi şirket ya da ülkeye yatırım yapmanın daha güvenli olduğu ile ilgili fikir vermesidir.

20. yüzyılın başında hiçbir kredi derecelendirme kuruluşu yokken, hangi tahvillere ve şirketlere yatırım yapılacağını belirlemenin belli başlı bir yolu yoktu. Piyasada böyle bir bilgiye ihtiyaç ve açık vardı. Bu boşluğu ilk dolduran ise Wall Street’te ayakçılık yapan John Moody isimli kişi oldu. 1900 yılında 32 yaşında, binlerce finansal kurumun bilgilerini özet bir şekilde içeren “Moody’nin Sanayi ve Muhtelif Menkul Değerler Kılavuzu” isimli kitabını yayınladı. Kitap kısa sürede tükenirken, böylece kredi derecelendirme kuruluşları doğmuş oldu. Poor’s Publishing Company (S&P’nin halefi) 1916’da kurulurken, Fitch de 1924’te işe başlamıştı.

Moody’s, Standard and Poor’s ve Fitch Ratings’in her birinin farklı kredi derecelendirme sistemi bulunuyor. Bu kuruluşların verdiği notlar, politik riski de hesaba katarak ülkeye yatırım yapma riskini gösterir. Bu notlar yabancı ülkelere yatırım yapacaklar tarafında kullanılıyor. Bir ülkenin kredi notunun düşük olması, aynı zamanda alabileceği kredilerin faiz oranlarının da yüksek olabileceği anlamına geliyor.

Bu kuruluşlar aynı zamanda, verilen notlara siyasetin karıştığı ya da sahip oldukları kredi derecelendirmesi ile siyasete yön vermeye çalıştıkları eleştirilerine de mazur kalıyorlar. Bunun örnekleri yakın tarihte çok var; Moody’s 2012’de İngiltere’nin kredi notunun görünümünü negatife çevirmişti. Ayrıca S&P 15 Avrupa Birliği ülkesinin kredi notunu düşürme tehdidinde bulunmuştu. Bu da AB’li yetkililer tarafından ABD’li ekonomi ajansları ve fonları ile ilgili eleştirileri dile getirmesine yol açmıştı. Bu sadece Avrupa ülkeleri için geçerli değil. ABD yetkilileri de S&P’nin ülkenin kredi notunu Ağustos 2011’de düşürmesinden sonra “S&P’nin çok kötü muhakemesi ve ABD mali hesaplamaları ile ilgili bilgi yoksunu olduğu” eleştirilerini dile getirmişlerdi. Benzer eleştirilere Türkiye’nin de kredi notunun Eylül 2016’da düşürülmesinden sonra şahit olduk.

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s